Üçüncü Dünya ve direnişin sanatı



17-04-2020 01:29


Özgür Yılmaz

2019’un Kasım ayında Londra’da bir sanat sergisi açıldı. Bu sanat sergisinde, Soğuk Savaş döneminde Asya, Afrika ve Latin Amerika Halkları Dayanışma Örgütü (OSPAAAL) için tasarlanan afişler ve dergiler sergilendi. Peki neydi bu OSPAAAL, kim tarafından ve ne için kurulmuştu?

OSPAAAL, 1966’da Küba’da gerçekleşen Üç Kıta Konferansı’nın ardından 80’den fazla ülkeden katılan 500’den fazla delegenin katılımıyla kurulmuştur. Fidel Castro bu kuruluşu, “Enternasyonal dayanışmanın en büyük şöleni” olarak tanımlamıştır. Üç Kıta Konferansı, Üçüncü Dünya ülkelerinde gerçekleşen antiemperyalist hareketlerle dayanışma amacını taşımaktaydı. Konferansın örgütleyicilerinden olan Faslı Mehdi Ben Barka, organizasyonun amacını “Ekim Devrimi ve ulusal kurtuluş hareketlerini bir araya getirmek” olarak ifade etmekteydi. Ancak Ben Barka, organizasyonun kuruluşunu görememişti: 1965’te Paris’te Fransa ve Fas istihbaratının ortak operasyonuyla öldürülmüştü.

(Zimbabwe – Eserin sahibi: Rene Mederos)

 

OSPAAAL’ın dergisinin adı “Tricontinental” (Üçkıta), kuruluşundan itibaren ulusal kurtuluş ve sosyalist hareketleri için dayanak noktası oldu. Dergi İspanyolca, İngilizce, Fransızca ve Arapça dillerinde basılıyordu. 100 binden fazla abonesi olan derginin aboneleri çoğunlukla öğrencilerdir.Tricontenental, Üçüncü Sinema’nın manifestosu da dahil olmak üzere birçok akıma ev sahipliği yapmıştır.

Tricontinental’de Nelson Mandela’nın tutuklanmasının ardından, o dönem tüm dünyada yasak olsa da, Mandela’nın görselleri yapılmıştır. Guinea Bissau, Zimbabwe, Etiyopya, Cape Verde’deki mücadeleleri dünyaya tanıtan, Tricontinental sayfaları olmuştur.

(Kampuchea - Eserin sahibi: Rafael Morante)

 

1970’li yıllardan sonra OSPAAAL’ın iki hedefi vardı: Yeni Ekonomik Düzen’e karşı mücadele ve en iyi örneğini Angola’da gösteren enternasyonal dayanışmayı arttırmak. Angola’daki iç savaşta, 4000’den fazla Kübalı devrimci hayatını kaybetmiştir.

OSPAAAL, II. Üç Kıta Konferansı’nı 1968’de Kahire’de yapmayı planlamış ancak konferans Mısır Devlet Başkanı Cemal Abdül Nasır tarafından iptal edilmiştir. Bu aşamadan sonra, Havana, OSPAAAL’ın kalıcı merkezi haline gelmiştir. OSPAAAL’ın, kuruluşundan itibaren dokuz Kübalı genel sekreteri olmuştur. Bu isimlerin hepsi, Batista karşıtı mücadelede öne çıkan isimlerdir.

OSPAAAL’ın en öne çıkardığı devrimci ise Ernesto Che Guevera’dır.Guevara’nın 1965’te Kongo’ya giderek oradaki devrimci mücadeleye katılması, OSPAAAL tarafından öne çıkarılmıştır.Che, 1965’te Küba’dan ayrıldıktan sonra, OSPAAAL’a bir dayanışma mesajı göndermiştir: “İki, üç, daha fazla Vietnam” sloganının kullanıldığı mesaj…*

OSPAAAL, yakın dönemde, Filistin’e yapılan İsrail saldırılarını ve Suriye’ye yönelik emperyalist saldırıları kınamıştır. ABD’nin etkisindeki Amerikan Devletler Örgütü (OAS) tarafından OSPAAAL, bu nedenle terör odağı olarak tanımlanmıştır…

(Filistin Halkıyla Dayanışma – Eserin sahibi: Rafael Morante)

 

OSPAAAL, 2019’da Küba hükümeti tarafından kapatılmıştır. Ancak aktif olduğu 50 yıldan fazla sürede, yalnızca Üçüncü Dünya ülkelerinde değil, tüm dünyadaki devrimciler için bir esin kaynağı haline gelmiştir.

Kaynaklar:

*http://en.granma.cu/cuba/2016-01-18/ospaaal-50-years-promoting-solidarity

FernandoCamachoPadilla&EugeniaPalieraki (2019) Hasta Siempre, OSPAAAL!, NACLA Report on the Americas

https://mronline.org/2019/08/02/homage-to-ospaaal-the-organisation-of-solidarity-for-the-peoples-of-asia-africa-and-latin-america/