Sağlık emekçilerinin tek seçeneği



05-02-2015 08:12


Seçimler yaklaşıyor. AKP, iktidarı boyunca en büyük propagandasını Sağlıkta Dönüşüm Programı (SDP) üzerinden yaptı, önümüzdeki seçimlerde de en fazla kullanacağı propaganda araçlarından birinin sağlık olacağını ön görebiliriz.  

SDP’nin sağlık hizmetlerinin bütüncül yapısını bozan, piyasacı karakterli, sağlıkta kamu-özel ortaklığını merkezine koyan bir yapıya sahip olduğunu çokça dile getirdik. Bir de mevcut sağlık politikalarının sağlık emekçileri için emekçi düşmanı karakterini sağlık emekçilerinin penceresinden ve tarihsel bir perspektifle ele alalım. Hatta tarihsel perspektifimizi AKP’nin 2002 yılında başlayan iktidarı ile sınırlamayalım, 1978 yılına genişletelim.

Sağlık emekçilerinin Sağlık Bakanlığından 1978 yılındaki taleplerinin bazıları ile 2014 yılındaki taleplerini beraber inceleyelim. Bakalım sağlık emekçilerinin talepleri aradaki 37 yıl içinde nasıl bir seyir izlemiş?

“Sağlık ve Sosyal Yardım Bakanlığı ve Sosyal Güvenlik Bakanlığından İsteklerimiz“  Türk Tabipleri Birliği Merkez Konseyi1 

1. II. Milli Cephe zamanında yapılan bakanlık bünyesindeki partizanca kadrolaşmalar iptal edilmelidir. ... partizanca kıyımların, haksız tayinlerin karşısında alınmış Danıştay kararları uygulanmalıdır. 

2. Bütün hekim ve sağlık personeline tam bir çalışma güvenliği sağlanmalıdır ...

3. Hekimlerin atama, yükselme ve yer değiştirme işlemlerinde ... siyasal iktidara bağımlılık zinciri kırılmalıdır. 

4. Emek karşılığı olan haklarımızı almanın demokratik yolu, toplu sözleşme ve grev yetkisi olan sendikalaşma hakkının tanınmasıdır.

5. Meslekte yıpranma yasasının çıkması sağlanmalıdır. 

6. İntörnlük yasası TTB'nin önerileri dikkate alınarak çıkması sağlanmalıdır. 

7. Sağlık hizmetlerinin sosyalleştirilmesi çalışmalarına, eksiklikler giderilerek, hız verilmelidir. 

8. Emekliliğe yansımayan hiç bir ücret güvence değildir. Tazminat, fazla çalışma zammı, yan ödemeler gibi ödemelerin tümü emekliliğe yansımalıdır. 

9. Sağlık eğitim kurumlarının eğitim çalışmaları ve sağlık kuruluşlarının çalışmalarının denetimi sağlanmalıdır. 

10. Hekimlerin bir günde bakabilecekleri hasta sayısı sınırlandırılmalı, aşırı sayıda hasta bakımının hekim ve halk üzerindeki olumsuz etkileri önlenmelidir. Bu konuda kadro eksiklikleri için acil önlemler alınmalıdır. 

11.  Hekimler ve sağlık personeli üzerindeki genel ve yerel yönetim baskıları kaldırılmalı, hekimlerin meslek özgürlükleri tam olarak sağlanmalıdır. 

Görüldüğü üzere, meslek örgütümüzün Merkez Konseyinin 1978 yılındaki talepleri kadrolaşma, mesleki bağımsızlık, iş ve gelir güvencesizliğinin ortadan kaldırılması, emekliliğe yansıyan ücretlendirme, eğitim hakkı, mesleki yıpranma ve sağlıkta sosyalizasyonun devamı olarak özetlenebilir.

Şimdi 1978 yılından 37 yıl sonraya gelelim, 2014 yılında sağlık meslek örgütlerinin 10 acil talebine göz gezdirelim.

14 Mart’ta 10 Acil Talebimiz İçin G(Ö)Revdeyiz!

1- ... kamuda çalışan sağlık personelinin ücretleri ... emekliliğe yansıyacak biçimde düzenlenmeli, ... “performansa göre ücretlendirme” sisteminden ivedi olarak vazgeçilmelidir.

2- Sağlık emekçilerine yönelik şiddeti doğuran ve besleyen nedenlere yönelik ... düzenlemeler ile sağlık ortamlarının şiddetten arındırılması için ... gerekli düzenlemeler yapılmalıdır.

3- ... nitelikli sağlık hizmetinin önü açılmalıdır. Başlangıç için kamu ve özel sektör ayrımı yapılmaksızın on beş dakikadan daha kısa süre içerisinde hasta randevusu verilmemelidir.

4- Birinci basamakta çalışan sağlık personelinin görevleri sağlığı koruma yönünde olacak şekilde belirlenmeli.

5- Özel sağlık kuruluşlarında çalışan hekimlerin sözleşmelerinde Türk Tabipleri Birliği  taraf olarak kabul edilmelidir. İşten çıkarmalar yasaklanmalıdır. ...

6- Sağlık çalışanını taşeronlaştıran uygulamalar durdurulmalıdır.

7- Sağlık çalışanının mesleki, kişisel ve aile yaşamını olumsuz etkileyen, başta ve öncelikle mecburi hizmet ve geçici görevlendirmeler olmak üzere, çalışma yaşamındaki anti demokratik uygulamalar kaldırılmalı; ... 40 saatlik haftalık çalışma süresi, nöbetler de dahil olmak üzere 56 saati geçmemelidir. ... İyonizan radyasyonla çalışanların haftalık çalışma süreleri 35 saatten yeniden 25 saate düşürülmelidir.

8- Sağlık alanındaki mesleklerin temel eğitimlerinde niteliği yok sayan uygulamalara acilen son verilmeli; mevcut fakülteler ve yüksek okulların öğretim elemanı, donanım vb. eksiklikleri giderilmeli, buralara derslik ve uygulama alanı kapasitelerinin üzerinde öğrenci alınmasına  son verilmelidir.

9- Sosyal Güvenlik Kurumu Sağlık Uygulama Tebliği’nde yer alan ve yurttaşların sağlık hakkını engellemenin yanı sıra sağlık personelinin mesleki ve klinik bağımsızlığını yok eden bütün kısıtlamalar kaldırılmalıdır.

10- Sağlığı ticarileştiren, sağlık hizmetlerini metalaştıran,  eşit-ücretsiz-nitelikli sağlık hizmetinin önündeki öncelikli engel olan sağlıktaki bütün katkı-katılım payları ve ilave ücretler kaldırılmalıdır.

1978 yılındaki taleplerimiz daha konsantre bir hal almış; onlara haftalık çalışma saatlerinin sınırlandırılması, işten çıkarılmaların durdurulması, taşeronlaşmanın engellenmesi ve belki de en önemlisi sağlık emekçilerine yönelik şiddetin engellenmesi eklenmiş.

Sağlık emekçileri önümüzdeki 14 Mart için yeni taleplerini oluşturma hazırlığındalar. Bu yılın talepleri de 38 yıldır dile getirilen talepleri kapsayacak, illa ki yenilerini de içerecektir.

Emekçilerin en doğal hakkı olan grev hakkını toplum sağlığı veya güvenliği için tehdit unsuru haline getirmiş bu şiddet dolu eşitsizlikler düzeni ve AKP iktidarı, tüm emekçilere olduğu gibi sağlık emekçilerine de bir şey vaat etmemektedir. Sağlık emekçilerinin, ayakta olan metal emekçisi kardeşlerinden de güç alarak emek mücadelesini her alanda güçlendirmekten başka seçenekleri kalmamıştır.

Kaynaklar

1.     Türk Tabipleri Birliği Merkez Konseyi (1978). Sağlık ve Sosyal Yardım Bakanlığı ve Sosyal Güvenlik Bakanlığından İsteklerimiz;  Toplum ve Hekim, cilt 1, sayı 2

2.     14 Mart’ta 10 Acil Talebimiz İçin G(Ö)Revdeyiz!

http://www.ttb.org.tr/index.php/Haberler/talep-4442.html