GALERİ | Fotoğraflarla Türkiye'de yıl yıl 1 Mayıslar...

Osmanlı İmparatorluğu’nun son dönemi ve Cumhuriyet’in ilk yıllarında ülkemizde kutlanan 1 Mayıs Birlik, Dayanışma ve Mücadele Günü, 1936 yılından 1975 yılına kadar yasaklı kaldı. 1975 yılında ilk yasal 1 Mayıs kutlaması, İstanbul Tepebaşı’nda bir düğün salonunda yapıldı. 1976 yılından itibaren ise kitlesel katılımlara sahne olan 1 Mayısları, pandemi nedeniyle alanlarda olunamayan bu 1 Mayıs’ta fotoğraflarla okurlarımıza hatırlatmak istedik… Yaşasın 1 Mayıs!



01-05-2020 08:00

İleri Haber

1976

1 Mayıs Birlik, Dayanışma ve Mücadele Günü’nün yasaklı yıllardan sonraki ilk kitlesel mitingi 1976’da İstanbul Taksim Meydanı’nda yapıldı. Bu 1 Mayıs, kitlesel 1 Mayısların da başlangıcı oldu.

1977

Yurdun dört bir yanından yaklaşık 500 bin işçinin buluştuğu Taksim Meydanı faşizmin eliyle kana bulandı. Bölgedeki binalardan meydandaki kitleye açılan ateş sonucu başlayan olayların devamında polisler de emekçilere saldırdı. 34 kişi hayatını kaybederken, 126 kişi de yaralandı. Egemenler bir kez daha, yükselen emekçi hareketine katliamla karşılık verdi.

1978

1978 yılında, önceki yıl yaşananlara rağmen emekçiler yine Taksim Meydanı’ndan dolup taştı. Faşist saldırıların dozunun giderek artmasına ve tehditlere rağmen emekçiler yine alanlardaydı. Bu mitingin en önemli talebi 1 Mayıs 1977’nin faillerinin bulunmasıydı.

1979

1979 yılında Sıkıyönetim Komutanlığı İstanbul’da mitinge izin vermedi, sokağa çıkma yasağı ilan edildi, kitlesel tutuklamalar yapıldı. 1 Mayıs’ta Türkiye İşçi Partisi (TİP) Genel Başkanı Behice Boran ve partililerinde aralarında bulunduğu, İstanbul’da sokağa çıkan 1000’e yakın kişi gözaltına alındı, 330 kişi tutuklandı. İzmir’de emekçiler alanlardaydı.

1980

1981-1986

1981 – 1986 yılları arası faşist 12 Eylül cuntasının işçi sınıfına yönelik hem siyasal, hem de fiziki saldırılarının uzantısı olarak 1 Mayıslar da yasaklı geçti. Ancak bu süreçteki tüm yasaklara rağmen, kısa süreli iş bırakmalar, bayramlaşmalar ve bildiri dağıtma gibi etkinlikler yapıldı.

1987

1987 yılında sendikalar öncülüğünde bazı milletvekilleri, aydın, sanatçı ve bilim insanları ile birlikte yaklaşık 1000 kişilik bir grup, Taksim Anıtı’na 1 Mayıs’ta yitirilenleri anmak üzere çelenk bırakmak istediler. Polis sadece milletvekillerinin araçla anıta ulaşmasına izin verdi.  Emek Sineması’nda “Merhaba 1 Mayıs 1987” adlı gece düzenlendi.

1988-1989

1989 yılında 1 Mayıs’ı kutlanmasının yasaklanması üzerine Taksim Meydanı’na çıkmak isteyenler polis saldırısıyla karşılaştılar. Polisin açtığı ateş sonucu 17 yaşındaki işçi Mehmet Akif Dalcı hayatını kaybetti. 

1990-1991

1992-1993

1994-1995

1996

1996 yılında Taksim Meydanı’nın yasaklı olmasına rağmen Sosyalist İktidar Partililer (SİP) polis saldırısına göğüs gererek alana girdi. Kadıköy`de düzenlenen 1 Mayıs mitingine ise yaklaşık 150 bin kişi katılırken, polisin emekçilere açtığı ateş sonucu Hasan Albayrak, Dursun Odabaşı ve Yalçın Levent yaşamını kaybetti. 

1997-1998

1999-2000

2001-2002

2003-2004

2005

2006

2007

2008

2009

2010

2010’da, 32 yıl sonra Taksim Meydanı ilk kez emekçilere açıldı. Yüz binlerce emekçinin katıldığı 1 Mayıs mitingleri Taksim Meydanı’nda 3 yıl sürdü. 2012’den sonra Taksim, 1 Mayıslarda AKP tarafından yine emekçilere kapatıldı.

2011

2012

2013

2014

Haziran Direnişi’nin yıl dönümünün yaklaştığı 2014 1 Mayısı, AKP’nin emekçi ve Gezi korkusuyla öne çıktı. Taksim’e çıkan tüm yollar ablukaya alınırken, özellikle Beşiktaş’ta çok yoğun polis saldırısı yaşandı.

2015

2016

2017

2018

2019