Görünmezi görmek

"Deneyler ve Hayaletler", bir çocuğun deneyler yaparak doğa unsurlarının oluşumunu ve neden-sonuç ilişkisini keşfetmesini anlatıyor. Kitabın kahramanı olan Beste, sonunda çevresinde açıklayamadığı olayların gerçekliliğine şüpheyle yaklaşması gerektiğini anlıyor, komşusunda şahit olduğu medyumluk olayına da başka bir açıdan baktığında hiç beklemediği bir sonuca varıyor.



03-09-2017 09:30
Pelin Çoban

Beste, öğretmenin ona verdiği ‘görünmezi görmek’ konulu ödevini okuduğunda ürperir. Oysaki onun aklına gelenin aksine, deney hayaletlerle ilgili değil, sadece ses dalgalarının oluşumunu keşfetmek üzerinedir.  

“Öyle hoşuma gitmişti ki, tencere kapaklarını birbirine daha da hızlı vurmaya başladım (bu arada kendimi de cesaretlendirmeye çalışıyordum, ne de olsa evdeki o sessizlik hiç hoşuma gitmiyordu). Artık denizdeki küçük dalgalar, fırtınadaki dev dalgalara dönüşmüştü: Dalgalar şaha kalkmıştı ve tozşeker taneleri diskotekte dans eden pireler gibi hareket etmeye başlamıştı!”

Beste bu deneyde çok eğlenirken, alt kattaki komşusunda esrarengiz bir şeyler olmaktadır. Beste’nin öğretmeni Bilgin, komşuları Tahzire’nin ne yaptığının farkındadır ve ona küçük bir oyun hazırlar. Bu oyun bir yanılmasa üzerinedir. Tahzire Hanım’ın hayaletlerin varlığını göstermesinin aslında bir aldatmaca, basit bir mum hilesi olduğunu ortaya çıkartır. Beste’nin deneylerle öğrendiği gibi çevresindekilere sorgulayıcı gözle bakması gerektiği bu olayla da pekişir.

Deneyler ve Hayaletler çocuklara, görünmeyenin bilgisine ulaşırken sorgulamanın önemini anlatıyor. Bilimsel ve kuşkucu düşünmeye ilişkin bu hikâyede çocukların evde aileleriyle birlikte yapabileceği eğlenceli deneylerin tarifi bulunuyor. Öte yandan bu hikâyede ebeveynlerin bazı sert tavırları, sarf ettikleri bazı cümleler çocukların yanında rahatsız edici olabileceği duygusunu uyandırıyor. Kitapta bölümlerin adlarının hayvan isimlerinden oluşmasıyla, hikâyenin arasında bir bağ kurulamaması da dikkat çekiyor. Resimlerini Valeria Fogato’nun çizdiği, Filiz Özden’in ise Türkçeye kazandırdığı Deneyler ve Hayalerler’de yazar Mario Sala Gallini, her yönüyle çocuklara neden sorusunu sormaya teşvik eden, bir solukta okunabilecek bir hikâye sunuyor.


KÜNYE: Deneyler ve Hayaletler, Mario Sala Gallini, resimleyen: Valeria Fogato, çev: Filiz Özdem, Yapı Kredi Yayınları, 2017, 76 sayfa.